2. Mitos Toles
   Sakone’-bannya’, para maos tanto ampon toman meyarsa pan-saponapan careta kona se ka’dhimma badhana careta gapaneka apanggibat dha’ tengka, amarga ampon daddi kasaroju’an oreng bannya’.
Mala kadhang, careta gapaneka kantos daddi kaparcaja’an menangka asal mowasallepon tola, bala’, haseyat, pangalengan para rato (romantisme sejarah), tor kajunelan ngengenge settong pandhikar neng e jamanna.
Akadi caretana Landaur, careta-careta ngengenge buju’ karamat, bato karamat, bastona bangaseppo, cem-macem tolana gagaman, jaranna Jokotole bisa ngabber, paraona Dhempo Abang, Pottre Koneng ababerra’ lebat mempe, parserenan dhalem legenda Malin Kundang, Dewi Sri, tor laennepon; adhasar kasaroju’an settong-dhuwa’ galimpo’ magarsare neng e sabban-sabban kennengngan.
Lomraepon, mitos toles ka’dhinto aropa careta-careta se eserrat adhasar dha’ doktrin agama, bangen bagussa kabadha’an, otaba kadhang apalangerran dha’ kapprana hokom sosial. Kantos-kantos, kadhang jugan aropa ramalan (transendent of imajenation).
Dhalem settong katerrangan, mitos paneka badha menangka kembangnga elmo agama, antropologi, tor humaniora.
Kalaban badhana mitos, oreng-oreng kapencot ka’angguy mekker, ka’angguy ngaolle langkong bannya’ hekma. Saenggana rembi’ elmo-elmo laen dhari dhalem kabbruna pekker ngengenge hekma se ampon ekenneng jangngo bang-sebangnga.
Joseph Campbell abirji’ pegunaepon badhana mitos daddi empa’ galimpo’:
1) Peguna mistis. Rassa kasambu’na manossa dha’ tatengnger terros aobana alam, sopaja mekker tor napser;
2) Peguna kosmologis. Ajarba’agi kembang gulina alam;
3) Peguna Sosiologis. Badha ka’angguy makoko asel budhaja neng e settong kennengngan;

